Muzyka puszczana na zajęciach tanecznych w studiu jest odtwarzaniem utworów chronionych prawem autorskim, więc właściciel szkoły tańca powinien sprawdzić, czy potrzebuje licencji od organizacji zbiorowego zarządzania, takiej jak ZAiKS. Wysokość opłat ustalają tabele stawek organizacji i zależą od rodzaju zajęć, powierzchni sali i liczby uczestników, dlatego konkretną kwotę dostaniesz dopiero od ZAiKS. Ten artykuł pokazuje, jak wpisać ten koszt do budżetu grupy, żeby nie zjadł marży.
Nie podajemy tu stawek z tabel, bo zmieniają się co jakiś czas i różnią się między rodzajami działalności. Zamiast zgadywać, dostajesz sposób liczenia i listę pytań, które warto zadać przed podpisaniem umowy. Jeśli dopiero planujesz studio, zacznij od biznesplanu szkoły tańca, a koszty stałe porównaj z progiem opisanym w artykule o tym, ile uczniów potrzeba, żeby grupa się opłacała.
Czy szkoła tańca musi płacić ZAiKS za muzykę na zajęciach
Zasadniczo tak, gdy w sali odtwarzasz utwory komercyjne dla uczestników zajęć w ramach działalności zarobkowej. Ustawa o prawie autorskim i prawach pokrewnych przewiduje, że korzystanie z utworów wymaga zgody twórców, a zgodę w praktyce wydają organizacje zbiorowego zarządzania. Treść przepisów znajdziesz w ustawie o prawie autorskim i prawach pokrewnych. Wyjątki zależą od okoliczności, więc sprawę lepiej wyjaśnić pisemnie niż opierać się na opinii z forum.
Dwa najczęstsze nieporozumienia: że wystarczy kupić muzykę w sklepie internetowym albo mieć konto w serwisie streamingowym. Prywatna subskrypcja jest przeznaczona do użytku osobistego, a nie do prowadzenia zajęć dla płacących uczniów. Regulamin konkretnego serwisu sprawdź sam, bo warunki bywają różne.
Od czego zależy wysokość opłat ZAiKS
Organizacje zbiorowego zarządzania publikują tabele opłat dla różnych form korzystania z muzyki. Opłata zależy od rodzaju działalności, wielkości sali i często od liczby uczestników albo godzin zajęć. Aktualne informacje i formularze znajdziesz na stronie ZAiKS. Nic w tym artykule nie zastępuje oficjalnej tabeli, dlatego poniższa tabela pokazuje tylko, jakie dane przygotować do rozmowy.
| Dane do przygotowania | Po co organizacji | Jak je ustalić w studiu |
|---|---|---|
| Rodzaj zajęć | kwalifikacja do właściwej tabeli | balet, taniec użytkowy, fitness taneczny, zajęcia dla dzieci |
| Powierzchnia sali | część tabel liczy stawkę od metrów | wymiar z umowy najmu albo z projektu lokalu |
| Liczba godzin w tygodniu | zakres korzystania z muzyki | suma godzin ze wszystkich grup w grafiku |
| Liczba uczestników | skala odbiorców | maksymalna liczba osób w grupach |
| Pokazy i występy | osobna kategoria wydarzeń | terminy pokazów na koniec semestru |
Jak policzyć opłatę za muzykę w budżecie jednej grupy
Najprościej potraktować opłatę jak koszt stały i podzielić ją na grupy. Poniższy przykład używa wymyślonej kwoty, żebyś mógł podstawić własną z tabeli. To nie jest stawka organizacji.
| Pozycja (założenie przykładowe) | Wartość |
|---|---|
| Opłata za muzykę w studiu, miesięcznie | 120 zł |
| Liczba grup w studiu | 6 |
| Koszt muzyki na jedną grupę | 20 zł |
| Czesne jednego ucznia | 180 zł |
| Uczniowie w grupie | 10 |
| Udział muzyki w przychodzie grupy | 20 zł z 1800 zł, czyli około 1 procent |
Wynik pokazuje coś ważnego: przy zapełnionych grupach opłata za muzykę jest niewielkim kosztem. Przy małej grupie, na przykład trzech uczniów, te same 20 zł to już około 4 procent przychodu. Dlatego problemem rzadko jest sama licencja, a częściej puste miejsca, na które żadna licencja nie pomaga.
Pytania, które zadaj przed podpisaniem umowy na muzykę
- Czy umowa obejmuje wszystkie moje zajęcia, także grupy dziecięce i pokazy?
- Czy opłata jest stała, czy zmienia się wraz z liczbą grup i uczestników?
- Co się dzieje, gdy w sezonie letnim zawieszę zajęcia?
- Czy muzyka z mojego serwisu streamingowego jest objęta licencją, czy potrzebuję osobnych rozwiązań?
- Jak zgłosić zmianę adresu sali, gdy przeniosę studio?
Pytania zapisz i uzyskaj odpowiedzi mailowo. Przyda się też zapis w regulaminie szkoły tańca, który informuje uczniów, że nagrywanie i publikowanie zajęć wymaga zgody prowadzącego.
Czy można uniknąć opłat, grając muzykę bez licencji
Tak, ale pod warunkiem, że wybierasz utwory, do których masz prawa na właściwym polu eksploatacji. Muzyka na licencji komercyjnej do użytku w sali, utwory zamówione u kompozytora z przeniesieniem praw albo biblioteki muzyki z licencją na zajęcia grupowe to przykłady, które trzeba potwierdzić umową. Samo oznaczenie "muzyka bez praw autorskich" w internecie niczego nie dowodzi. Zachowaj umowę lub regulamin licencji jako dowód.
Gdzie w budżecie studia jest realny problem
Opłata za muzykę, czynsz, ubezpieczenie i wynagrodzenie instruktora razem tworzą koszty stałe, które spłacają uczniowie. Jeśli po policzeniu wszystkiego brakuje trzech uczniów do progu, rozwiązaniem jest nabór, a nie renegocjowanie licencji. Przykładowe kalkulacje czynszu sali znajdziesz w artykule o wynajmie sali tanecznej, a wynagrodzenia instruktora w tekście o tym, jak znaleźć instruktora i ile zapłacić.
Wpis studia w katalogu jest bezpłatny. Jeśli grupy mają wolne miejsca, plan Start za 199 zł netto miesięcznie podnosi profil w wynikach dla miasta, stylu i wieku. Przy czesnym 180 zł dwóch nowych uczniów pokrywa plan z nawiązką, co widać w przykładzie powyżej. Zobacz ofertę dla studiów, cennik albo od razu dodaj szkołę tańca.
Najczęstsze pytania właścicieli studiów
Czy zajęcia dla dzieci też wymagają licencji na muzykę
Wiek uczestników nie zmienia zasady. Jeśli odtwarzasz utwory chronione prawem autorskim podczas płatnych zajęć, sprawdź licencję także dla grup dziecięcych. Szczegóły zależą od rodzaju zajęć, więc zapytaj organizację pisemnie.
Czy opłata ZAiKS dotyczy tylko pokazów
Nie. Pokazy to osobna kategoria wydarzeń, ale regularne zajęcia z muzyką z głośników także mogą wymagać licencji. Spytaj o to wprost i poproś o odpowiedź na piśmie.
Czy pianista akompaniujący na balecie zmienia sytuację
Gra na żywo również jest wykonaniem utworu, więc zasady zależą od repertuaru. Utwory klasyczne po upływie okresu ochrony nie wymagają zgody, ale aranżacje i nowsze opracowania mogą ją wymagać. Sprawdź to dla swojego repertuaru.